Uji oksigjenuar (Peroksidi i hidrogjenit – H₂O₂) është përdorur prej dekadash si dezinfektues shtëpiak dhe si mjet natyral ndihmës.
Çfarë duhet të mbajmë mend për ujin oksigjenuar:
- Peroksidi i hidrogjenit mund të përdoret kundër infeksioneve bakteriale të lëkurës dhe për të parandaluar infeksionet bakteriale;
- Peroksidi i hidrogjenit mund të përdoret për higjienizimin e aparateve dentare dhe furçave të dhëmbëve;
- Peroksidi i hidrogjenit mund të përdoret për pastrimin e plagëve të lehta, plagëve sipërfaqësore, gërvishtjeve dhe prerjeve shtëpiake.
Çfarë është uji oksigjenuar? Si ta dalloni
Peroksidi i hidrogjenit ose uji oksigjenuar është një lëng transparent i përbërë nga dy atome hidrogjeni dhe dy atome oksigjeni (H₂O₂). Kjo strukturë e bën atë shumë reaktiv dhe të aftë të çlirojë oksigjen kur bie në kontakt me material organik.
Peroksidi i hidrogjenit gjendet në disa përqendrime:
- 3% (gradë shtëpiake): përdoret zakonisht për pastrimin e plagëve, shpëlarje orale (të holluara) dhe për higjienizimin e shtëpisë.
- Industria agro-ushqimore (zakonisht 35%): formë shumë e përqendruar, e përdorur për protokolle të brendshme të higjienizimit të instalimeve për përpunimin e qumështit, djathërave, thertoreve etj.
Uji oksigjenuar me përqendrim 3% mund të përdoret për higjienizimin e plagëve dhe furçave të dhëmbëve. Forma industriale shumë e përqendruar mund të përdoret vetëm pas hollimit, përndryshe shkakton djegie të rënda.
Pse Peroksidi i Hidrogjenit konsiderohet efektiv
Peroksidi i hidrogjenit vepron kryesisht përmes oksidimit. Kur H₂O₂ shpërbëhet, çliron oksigjen dhe shndërrohet në ujë. Gjatë këtij procesi, shumë baktere, viruse, kërpudha dhe parazitë që zhvillohen në mjedise të varfra me oksigjen, frenohen nga ekspozimi i rritur ndaj oksigjenit. Molekulat e oksigjenit dëmtojnë strukturën e tyre molekulare, sepse mjedisi ku ndodhen (sipërfaqja e lëkurës, instrumente mjekësore, sipërfaqe tavoline etj.) bëhet acid dhe i pafavorshëm për to.
Si vepron dhe si funksionon uji oksigjenuar
Përdorime të jashtme
- Pastrimi i plagëve: përdorim afatshkurtër për të larguar indin e vdekur dhe për të reduktuar kolonitë bakteriale në sipërfaqen e zonës së dëmtuar;
- Shëndeti oral: shpëlarje të holluara për irritime të mishrave të dhëmbëve, pllaka dentare dhe parehati dentare;
- Aplikime në lëkurë: akne, infeksione të lehta dhe probleme fungale (kërkohet hollim i duhur);
- Higjienizimi i shtëpisë: sipërfaqe, furça dhëmbësh dhe mbajtëse rrobash.
Përdorimi i brendshëm i peroksidit të hidrogjenit
Nëse ka përqendrim nën 3%, mund të përdoret për gargara dentare për pastrimin e kavitetit oral nga infeksione virale ose për pastrimin e sinuseve, si alternativë ndaj pikave nazale.
Kushtet e përdorimit të sigurt. Gabime që duhen shmangur
Udhëzues për hollimin
Peroksidi i hidrogjenit për aktivitete industriale dhe agro-ushqimore shitet zakonisht në përqendrim 35% dhe duhet holluar para përdorimit.
- 1 pjesë peroksid hidrogjeni 35%
- 11 pjesë ujë i distiluar
Kjo krijon një solucion afërsisht 3%. Shumë përdorues e hollojnë edhe më tej këtë solucion para përdorimit të brendshëm.
Dozimi dhe koha e administrimit
- Filloni me 3–5 pika në 80 ml ujë të distiluar, një herë në ditë;
- Rriteni gradualisht nëse tolerohet, ndonjëherë deri në 25 pika për dozë;
- Zakonisht merret me stomak bosh.
Në çfarë gjendjesh mund të përdoret uji oksigjenuar i holluar?
- Infeksione të sinuseve: disa përdorues raportojnë përmirësim të drenazhit të sinuseve;
- Dhimbje dentare dhe shëndeti oral: shpëlarjet e holluara përdoren shpesh për inflamacion të mishrave dhe parehati dentare;
- Mbështetje për detoksifikim: ndonjëherë përfshihet në rutina detoksifikuese, së bashku me hidratim dhe minerale.
Çfarë duhet të kemi parasysh para përdorimit
- Gëlltitja e ujit oksigjenuar të përqendruar (mbi 3%) mund të shkaktojë djegie të pakthyeshme të ezofagut dhe stomakut, perforime dhe dëmtime të brendshme;
- Mos i shpëlani ose pastroni kurrë sytë me ujë oksigjenuar, pavarësisht përqendrimit, pasi mund të dëmtoni kristalinin;
- Uji oksigjenuar i holluar në shtëpi nuk duhet ruajtur në enë transparente, sepse rrezet UV degradojnë molekulat e oksigjenit;
- Nuk duhet përdorur për plagë nga objekte të ndryshkura, kafshime kafshësh ose djegie të rënda. Në këto raste kërkohet trajtim mjekësor dhe vaksinim specifik.
Rekomandime për përdorim dhe ruajtje
Uji oksigjenuar ruhet në temperaturë ambienti, maksimalisht 23–24°C dhe jo më pak se 10–12°C, në enë hermetike, të errëta, jo prej metali, druri ose kartoni.
Çfarë duhet të mbajmë mend për ujin oksigjenuar
Uji oksigjenuar mund të reagojë me substanca të ndryshme kimike, duke krijuar reaksione potencialisht të rrezikshme. Kombinimi me uthull ose substanca acide mund të gjenerojë përbërje toksike. Nuk duhet përzier me produkte me bazë klori dhe as me metale, pasi çliron oksigjen në mënyrë të pakontrolluar, një gaz shumë inflamabil.
Pyetje të shpeshta për ujin oksigjenuar
1. A mund të përdoret uji oksigjenuar për higjienën orale?
PO, por vetëm në produkte të formuluara posaçërisht. Përdorimi direkt nga shishja nuk rekomandohet.
2. A mund të përdoret për heqjen e cerumenit?
PO, me 2–3 pika uji oksigjenuar 3%, por vetëm pas konsultimit me mjekun.
3. Çfarë rreziqesh ka nëse gëlltitet aksidentalisht?
Rreziqe serioze: nga të përziera dhe të vjella deri në djegie të rënda, perforime, emboli gazoze ose asfiksi.
4. A mund të përdoret për pastrimin e frutave dhe perimeve?
PO, në solucion shumë të holluar (maksimum 1%), e ndjekur nga shpëlarje e bollshme me ujë.
