Bien rastet me talasemi në Shqipëri. Në tre vitet e fundit kemi zero të sëmurë të lindur. Regjistri kombëtar i pacientëve regjistron mbi 300 individë me këtë sëmundje por mjekim marrin më pak.
“Kemi vetëm 200 pacientë që marrin trajtim të vazhdueshëm për këtë sëmundje, pasi 100 të tjerë janë shpërndarë në qytete jashtë vendit dhe marrin mjekim atje ku punojnë dhe studiojnë”, tha Prof. Manika Kreka Face – Onkohemtologe, QSUT.
Gjatë 2025 u regjistruan në spital vetëm 3 fëmijë por edhe këta të lindur disa vite më parë dhe familjet kishin shmangur regjistrimin e tyre me këtë diagnozë.
“Për shkaqe familjare dhe stigmës ata nuk kanë dashur që fëmija e tyre të deklarohet me talasemi dhe kanë marrë trajtime mbështetëse por jo gjak. Fatmirësisht këta fëmijë nuk kanë lindur më forma të rënda të talasemisë, sepse një formë e rëndë mund të bëjë shok dhe mund të vijë me Hemoglobinë 3 ose 4 gr dhe të ketë nevojë për gjak. Megjithatë edhe këto forma, që ne i quajmë talasemi intermedia, kërkojnë ndjekje dhe transfuzion të vazhdueshëm . Fatmirësisht janë bindur të ndjekin mjekimin, një rrëgjim strikt me transfuzione, që fëmija të rritet dhe zhvillohet normalisht sepse ndryshe zhvillimi do të frenohej”, u shpreh Kreka.
Sot individët me talasemi jetojnë më gjatë dhe më mirë. Onkohemtologia Kreka thotë për RTSH se nuk ndodh në asnjë rast të mungojë në spital gjaku apo medikamenti që përthith hekurin e tepërt në organizëm nga transfuzionet.
“Marrin gjak cilësor, shumë të shëndetshëm, sipas protokolleve ndërkombëtare dhe sot jetëgjatësia e tyre shkon mbi 40-50 vjeç. Ata shtohen në familje dhe kanë lindur fëmijë, në këtë rast bartës port ë shëndetshëm”, tha ajo.
Mbështetja psikologjike në disa raste ka nxjerr nga situata e vështirë e përjetimit disa fëmijë
“Një vajzë shumë e vogël, vetëm 11 vjeç që vinte rregullisht nga Tepelena për transfuzion gjaku, ishte shumë e mbyllur dhe refuzonte të fliste me të gjithë ne stafin, mjek dhe infermierë por falë punës se vazhdueshme të punonjëses sociale ajo arriti të shprehej, të hapej dhe të fliste për atë çfarë e shqetësonte në familje apo shkollë dhe sot ka një sjellje krejt tjetër”, theksoi profesoresha.
Mjekët apelojnë për testime në mënyrë që dy prindër bartës të genit talasemik të bëjnë kujdes në parandalimin e lindjeve të fëmijëve të sëmurë.
