Përplasje në Francë, policia përdor gaz lotsjellës dhe topa uji në Paris; mbi 400 mijë protestues në mbarë vendin

Përplasjet në Paris, ndërhyrja e policisë pas përfundimit të marshimit

Marshimi në kryeqytetin francez u zhvillua përgjatë një itinerari të kufizuar në pjesën juglindore të qytetit, larg disa prej zonave më të frekuentuara të qendrës. Kufizimet u vendosën nga autoritetet për të parandaluar përsëritjen e episodeve të dhunshme, grabitjeve dhe dëmtimeve të pronës të regjistruara gjatë protestave të mëparshme.

Tensionet u shtuan pranë zonës Porte de Vincennes, në përfundim të demonstratës. Sipas raportimeve të Associated Press, policia përdori gaz lotsjellës dhe topa uji, ndërsa nga ana e protestuesve u hodhën objekte drejt forcave të rendit.

Pamjet dhe raportimet nga terreni treguan se pjesa më e madhe e marshimit kishte kaluar pa incidente të mëdha, por përplasjet në fund të tij dëshmuan se rreziku i dhunës mbetej i pranishëm, pavarësisht masave të shtuara të sigurisë.

Sipas një raportimi të AP-së, prokuroria e Parisit njoftoi për 64 persona të arrestuar në lidhje me demonstratën dhe 40 persona të vendosur në paraburgim policor në pritje të procedurave përkatëse. Në mesin e të arrestuarve ishin edhe gjashtë të mitur. Këto shifra lidhen me raportimin e autoriteteve për demonstratën në kryeqytet dhe duhen dalluar nga bilanci kombëtar i arrestimeve.

Ministri i Brendshëm, Laurent Nuñez, kishte njoftuar më herët se deri në orët e para të pasdites ishin arrestuar 135 persona në shkallë kombëtare. Sipas Reuters, disa prej tyre u ndaluan pas kontrolleve parandaluese, gjatë të cilave policia sekuestroi fishekzjarrë, sende metalike dhe objekte që mund të përdoreshin si armë.

70 mijë efektivë në terren, masa të jashtëzakonshme sigurie

Për të parandaluar përsëritjen e trazirave të 17 tetorit, qeveria franceze angazhoi rreth 70 mijë efektivë policie dhe xhandarmërie në të gjithë vendin, rreth 10 mijë më shumë sesa në operacionin e fundjavës së kaluar.

Sipas Reuters, në Paris u vendosën njësi të specializuara, automjete policore dhe personel ushtarak për të mbrojtur objektet e rëndësishme dhe zonat me fluks të lartë vizitorësh. Masat përfshinë gjithashtu përdorimin e mjeteve të posaçme për kontrollin e turmave dhe mbikëqyrjen e zonave ku priteshin përplasje.

Autoritetet kishin paralajmëruar se do të reagonin ndaj akteve të dhunës, vandalizmit dhe grabitjeve, duke argumentuar se grupet e dhunshme mund të shfrytëzonin demonstratat për të sulmuar ndërtesa publike dhe biznese private.

Megjithatë, kufizimet ndaj marshimeve dhe ndryshimet e itinerareve shkaktuan kritika nga sindikatat dhe përfaqësues të opozitës. Ata argumentuan se masa të tilla mund të kufizojnë të drejtën për tubim dhe të vështirësojnë pjesëmarrjen e qytetarëve në protesta.

Masat e sigurisë prekën edhe jetën e përditshme të kryeqytetit. Disa muze dhe institucione kulturore mbyllën dyert, ndërsa biznese të ndryshme mbuluan vitrinat me panele mbrojtëse, nga frika e dëmtimeve. Sipas raportimeve të mediave ndërkombëtare, programi i fundjavës së panairit të artit Art Basel Paris u anulua gjithashtu.

Nga një protestë studentore në një lëvizje më të gjerë shoqërore

Lëvizja protestuese në Francë nisi nga pakënaqësitë e nxënësve për mungesën e mësuesve dhe kushtet në shkolla, por më pas u zgjerua duke përfshirë studentë universitarë, punonjës, sindikata dhe grupe të tjera shoqërore.

Sipas raportimeve të Reuters, kërkesat e demonstruesve përfshijnë përmirësimin e kushteve në institucionet arsimore, rritjen e numrit të mësuesve, financimin më të madh të universiteteve, zgjerimin e bursave dhe përmirësimin e mundësive për strehim.

Pjesëmarrësit kërkojnë gjithashtu masa për të përballuar rritjen e çmimeve të ushqimeve, energjisë dhe banesave, si dhe politika që mbrojnë fuqinë blerëse të familjeve.

Përhapja e protestave përtej mjediseve shkollore tregon se pakënaqësitë nuk lidhen vetëm me arsimin. Për shumë demonstrues, problemet e sistemit arsimor janë pjesë e një shqetësimi më të gjerë mbi cilësinë e shërbimeve publike, pabarazinë ekonomike dhe mundësitë që të rinjtë kanë për të ndërtuar të ardhmen e tyre.

Organizatorët dhe grupet studentore kanë kërkuar më shumë investime publike, ndërsa qeveria përballet me nevojën për të kontrolluar shpenzimet dhe deficitin buxhetor.

Kjo përplasje mes kërkesave për më shumë financim dhe objektivave të konsolidimit fiskal pritet të mbetet një nga çështjet kryesore të debatit politik francez.

Protestat ushtrojnë presion mbi qeverinë e Macronit

Demonstratat e 24 tetorit përbëjnë një sfidë të rëndësishme për presidentin Emmanuel Macron dhe qeverinë e tij, në një periudhë kur pakënaqësitë ekonomike dhe sociale po mobilizojnë grupe të ndryshme të shoqërisë.

Pjesëmarrja e lartë në rrugë tregon se kërkesat e protestuesve kanë dalë përtej një sektori të vetëm. Studentët kërkojnë përmirësime në arsim, punonjësit ngrenë shqetësime për pagat dhe fuqinë blerëse, ndërsa sindikatat kundërshtojnë atë që e konsiderojnë dobësim të shërbimeve publike.

Lëvizjes i janë bashkuar edhe pjesëmarrës të lidhur me protestat e mëparshme të jelekëve të verdhë, të cilat në Francë u shndërruan në një simbol të pakënaqësisë ndaj kostos së jetesës dhe politikave ekonomike të qeverisë.

Krahas kërkesave sociale, situata është ndërlikuar edhe nga debati mbi rendin publik. Qeveria ka theksuar se nuk do të tolerojë dhunën dhe shkatërrimin e pronës, ndërsa kritikët e saj kanë ngritur pikëpyetje mbi përmasat e kufizimeve dhe përdorimin e forcës nga policia.

Në këtë kontekst, sfida e autoriteteve është të garantojnë sigurinë pa penguar ushtrimin e së drejtës për demonstrim paqësor.

Përplasje edhe në qytete të tjera franceze

Tensionet nuk u kufizuan në Paris. Reuters raportoi përdorimin e gazit lotsjellës në disa qytete, përfshirë Klermon-Feranë, Grenoblin dhe Lilën, ndërsa në Nicë policia përdori topa uji pasi protestuesit nuk iu bindën urdhrave për t’u tërhequr.

Përplasje u raportuan edhe në Marsejë dhe Lion, ku grupe protestuesish me fytyra të mbuluara u përballën me forcat e rendit.

Pavarësisht incidenteve, Reuters vlerësoi se trazirat e së shtunës dukeshin më pak të rënda sesa ato të fundjavës së kaluar. Ky dallim është i rëndësishëm, pasi autoritetet kishin mobilizuar një numër shumë më të madh efektivësh pikërisht për të parandaluar përsëritjen e grabitjeve dhe dëmtimeve në shkallë të gjerë.

Në Orléans, ndërkohë, ishte planifikuar një marshim kundër partisë së ekstremit të djathtë, Tubimi Kombëtar, e cila po zhvillonte kongresin e saj kombëtar. Edhe ky zhvillim shtoi ndjeshmërinë politike të situatës, duke sjellë në të njëjtën ditë mobilizime me orientime të ndryshme politike.

Italia, masa të forta sigurie pas trazirave të javës së kaluar

Valës së protestave në Francë i janë bashkuar demonstrata në disa qytete italiane, ku pakënaqësitë lidhen me koston e jetesës, pagat, shpenzimet ushtarake, politikat qeveritare dhe financimin e shërbimeve publike.

Në Milano, autoritetet shtuan masat e sigurisë pas episodeve të dhunshme të 17 dhe 18 tetorit, kur grupe protestuesish dëmtuan dhe grabitën biznese, si dhe u përplasën me policinë.

Sipas Associated Press, kryeministrja Giorgia Meloni njoftoi dërgimin e 500 ushtarëve shtesë në qytet. Ata iu shtuan forcave të tjera të sigurisë, ndërsa autoritetet përdorën mbikëqyrjen me dronë dhe kontrollet në stacione hekurudhore për të parandaluar incidente të reja.

Vitrinat e disa dyqaneve luksoze u mbuluan me panele mbrojtëse, ndërsa kontrollet policore u intensifikuan. Policia italiane kreu gjithashtu kontrolle në disa qytete ndaj personave të dyshuar për përfshirje në trazirat e mëparshme.

Në Romë, demonstratat përfshinë grupe të ndryshme studentore dhe marshime kundër luftës e shpenzimeve ushtarake. Protestat shprehën pakënaqësi për çështje që varionin nga financimi i arsimit dhe strehimi deri te politikat e qeverisë së Melonit.

Autoritetet italiane paralajmëruan për pasoja më të ashpra ndaj personave që përfshihen në akte dhune, veçanërisht ndaj të miturve. Megjithatë, mobilizimet e së shtunës pasqyruan një spektër të gjerë kërkesash dhe grupesh politike, jo një lëvizje të vetme me objektiva identike.

Çfarë pritet në ditët në vijim?

Në Francë, vëmendja mbetet te reagimi i qeverisë ndaj kërkesave për arsim, paga dhe shërbime publike, si dhe te aftësia e autoriteteve për të shmangur përshkallëzimin e mëtejshëm të dhunës.

Numri i lartë i pjesëmarrësve tregon se mobilizimi nuk është shuar, ndërsa masat e rrepta të sigurisë dëshmojnë se qeveria e konsideron situatën një çështje serioze të rendit publik.

Në të njëjtën kohë, kritikat ndaj kufizimeve të protestave dhe përdorimit të forcës mund ta mbajnë të hapur debatin mbi ekuilibrin mes sigurisë dhe lirive civile.

Në vendet e tjera evropiane, zhvillimet do të varen nga reagimi i qeverive ndaj kërkesave të protestuesve, nga ecuria e çmimeve dhe nga aftësia e institucioneve për të menaxhuar tubimet pa lejuar akte dhune.

Për momentin, nuk mund të thuhet me siguri nëse mobilizimet do të vazhdojnë me të njëjtin intensitet gjatë javës së ardhshme. Por ngjarjet e së shtunës tregojnë se çështjet e arsimit, fuqisë blerëse, strehimit dhe cilësisë së shërbimeve publike kanë fituar një peshë të rëndësishme në debatin shoqëror evropian.

Burime: Reuters, Associated Press (AP), Euronews dhe The Guardian, raportime të publikuara më 23–24 tetor 2026. Shifrat e pjesëmarrjes dhe arrestimeve janë paraqitur sipas burimeve përkatëse, pasi bilancet mund të ndryshojnë gjatë përditësimit të raportimeve.